De Spaanse keuken

Temperament op tafel

De Spaanse keuken in een notendop

Het is lastig om een korte en eenduidige beschrijving van ‘de’ Spaanse keuken te geven. De diversiteit aan culturen en klimaten in dit land vertaalt zich namelijk ook naar de keukens. Eén van de meest typerend kenmerken van niet alleen de Spaanse, maar eigenlijk de algehele Mediterrane keuken is namelijk dat ze gekenmerkt wordt door het veelvuldig gebruik van verse streekprodukten.

Wat hier betekent dat de term ‘Spaanse keuken’ eigenlijk een overkoepelende naamgeving is voor wat eigenlijk de Baskische keuken, de Gallische keuken, de Catalaanse keuken, de Andalusische keuken, etc. is waarbij de voor deze streek of regio kenmerkende produkten steeds de boventoon voeren. De natuur bepaalt welke dit zijn; specialiteiten zijn ontstaan op basis van klimaat en topografische ligging. Zo domineren gegrilde vleesgerechten de droge hoogvlaktes van Centraal Spanje, zijn Baskische kabeljauw, schapenkaas, visgerechten, geraffineerde sausen en soepen hèt handelsmerk van Baskenland en wordt Catalonië geroemd om zijn gecombineerde vlees-/visgerechten in pikante sausen.

Eerlijke, authentieke, eenvoudige en dagverse gerechten zijn in elk geval typerend voor het algemeen Spaans eten. Diepvriesprodukten? Zelden. Ze zijn aanwezig in de supermarkten in de grote steden en toeristische gebieden, maar het echte koken gebeurt met groenten, fruit, kruiden, vlees en vis van de dagmarkten. En het bij elke maaltijd aanwezige brood komt ‘gewoon’ van één van de vele, vele traditionele panaderías die Spanje rijk is.

Hoewel Spaanse gerechten een rijk bouquet aan geur meedragen is het gebruik van de hoeveelheid kruiden te verwaarlozen. De kunst is om de volle en eerlijke smaak van ingrediënten naar voren te laten komen. Knoflook, olijfolie, alle soorten uien, peterselie en zeezout zijn onmisbaar, overige kruiden zoals rozemarijn, oregano en basilicum worden eveneens gebruikt, maar in veel mindere mate en in een kleinere dosering. Amerika heeft Europa onder andere de aardappel, de tomaat en de paprika doen ontdekken. Spanje diende hierbij als de poort naar de rest van Europa en is daarbij zelf zodanig verknocht geraakt aan deze produkten dat ze niet meer uit de Spaanse keuken weg te denken zijn. Wie kent bijvoorbeeld niet de met aardappel als hoofdingrediënt beroemde patatas bravas of de tortilla española?

Inmiddels mogen we aannemen dat de Spaanse keuken naast het klimaat een belangrijke factor is in de keuze voor een vakantieland. Jaarlijks trekken we als Nederlanders massaal naar Spanje, zowel in de zomer als winter. En nemen we onze ervaringen mee naar huis. Met als gevolg dat de vraag naar typerende Spaanse gerechten en produkten ook in ons land toeneemt.  Paella, chorizo, jamón serrano of jamón ibérico, en diverse Spaanse (schapen-)kazen zijn inmiddels ook in Nederland bijna overal verkrijgbaar. Beroemd zijn natuurlijk ook de tapas, door Spanjaarden traditioneel gegeten bij een drankje, vóór het (late!) avondeten.

Niet alleen in Nederland, maar in heel Noord-Europa en Noord-Amerika is de tapa weergaloos populair geworden, tapasbars schoten enkele jaren geleden dan ook als paddestoelen uit de grond. Wij Nederlanders eten met regelmaat een variëteit aan tapas bij wijze van avondmaaltijd. Van origine echter, is de tapa niet meer dan een praktisch hapje! Het Spaanse ‘tapa’ betekent ....

...tja, misschien weet u al heel veel over tapas en hun herkomst, maar ze beslaan slechts een klein gedeelte van de enorm gevarieerde Spaanse keuken. Meer weten over de geheimen, tradities en gewoontes? Lees er alles (en meer!) over in ons E-Zine en ontvang hoge korting bij hèt Spaans restaurant van Eindhoven!

Terug naar alle keukens